De eerstejaars komen weer

Het is weer bijna zover: een nieuw collegejaar begint. Hordes nieuwe studenten zijn nu nog de stad onveilig aan het maken en zullen zich volgende week op de faculteit melden. Hier in de mediatheek worden eerstejaars studenten ontvangen met een introductieles.

Dit is mijn tweede baan als informatiespecialist op een hogeschool waarin ik deze introductielessen geef. Het gaat hier wel een beetje anders dan op mijn vorige werkplek: daar stond ik vooral voor de klas om iets te vertellen en te presenteren, terwijl ik hier de studenten met een oefening aan het werk kan zetten en daarnaast een film kan laten zien over de mediatheek.

Volgende week zal ik echt ervaren hoe dit uitpakt. Toch merk ik dat ik er weer een beetje tegenaan hik. Het eerste jaar dat ik deze lessen gaaf vond ik het spannend en had ik er best plezier in. Het tweede jaar was het vooral doorbuffelen. Het derde jaar pakte ik het heel anders aan, wat een stuk minder tijd kostte en best prettig werkte.

Mijn idee over de aanpak hier is dat het betrekkelijk weinig energie zal kosten, maar wel aardig wat tijd. Daarnaast vraag ik me ook af wat het resultaat van deze lessen daadwerkelijk is. In juni was ik bij een bijeenkomst van de NVB voor informatievaardigheden in het HBO, en daar hoorde ik dat veel instellingen tijd in deze lessen steken als onderdeel van informatievaardigheden. Maar maakt het daar daadwerkelijk deel van uit? We hebben hier al een lesprogramma met informatievaardigheden. Veel eerstejaars zullen zich een aantal weken na hun introductie alweer in de mediatheek melden voor hun eerste infovaardighedenles.

Volgens mij is bij de meeste hogeschoolbibliotheken en –mediatheken de gedachte dat je met deze lessen in elk geval de studenten een keer binnenhaalt en laat zien dat de mediatheek er is. Toch krijg je nog regelmatig studenten aan de balie die moeten afstuderen en met een blosje bekennen dat ze nog nooit hier zijn geweest. Als eerstejaars krijg je al een gigantische hoeveelheid informatie en indrukken te verwerken. De mediatheek staat dan, helaas, meestal niet op de eerste plek in het rijtje.

We gaan er volgende week weer mee aan de slag, maar in voorbereiding op het studiejaar 2011-2012 is het de moeite waard om over andere vormen na te gaan denken. Filmpjes en screencasts vormen mooi introductiemateriaal, dat we mooi via bijvoorbeeld de website of intranet kunnen aanbieden. Met wellicht ook een mooi resultaat.

De toekomst van UB en HBO-bibliotheek

Festina Lente blogde dit weekend over het artikel “De Nieuwe Bieb” in het NRC, waarin de toekomst van de universiteitsbibliotheken aan bod kwam. Leuk: in dit artikel kwam de Universiteitsbibliotheek Nijmegen uitgebreid aan bod. Een paar jaar geleden werkte ik daar, zelfs nog heel even onder directeur Graham Jefcoate.

Ik herken veel in dit artikel dat ook op hogeschoolbibliotheken van toepassing is. De digitalisering natuurlijk: het papieren boek is absoluut niet verdwenen maar de beschikbaarheid van digitale bronnen is enorm toegenomen. Ook wij experimenteren met e-books. Wij hebben geen bewaarfunctie voor oude literatuur, maar het veranderende aanbod van hand- en leerboeken is ook voor ons actueel.

Repositories zijn hier ook een hot item. Gisteren heb ik zelf nog gediscussieerd over de HBO-Kennisbank, de repository in opbouw van de HBO-instellingen. Op de HU is bijvoorbeeld ervoor gekozen een aparte databank met publicaties van de lectoraten te bouwen, los van de HBO-Kennisbank. Dat vind ik persoonlijk heel jammer. Daarnaast zingt het bouwen van een virtueel kenniscentrum hier ook rond, maar krijgt het nog nauwelijks vaste vorm.

Ik ben ook benieuwd in hoeverre we de gebruiker aan de fysieke bibliotheek binden. Ik herinner me dat het Bibliografisch Centrum op de Nijmeegse UB inderdaad matig werd gebruikt, dus ik denk dat de vernieuwing als Learning Zone heel goed was. Zo'n ontmoetingsplaats als Jefcoate beschrijft is een mooie insteek. Universiteitsbibliotheken zijn natuurlijk andere gebouwen dan een mediatheek (het klinkt al heel anders) zoals we die hier hebben. We zullen er op onze eigen manier invulling aan moeten geven.

Sociaal op de HU

Een paar maanden geleden schreef ik een berichtje over HUMedia, een online sociaal netwerk dat is opgezet voor en door studenten van de Faculteit Communicatie en Journalistiek van de Hogeschool Utrecht. Inmiddels werk ik zelf voor de HU, en houd ik HUMedia met een half oog in de gaten. Je weet immers nooit op welke ideeën je komt. HUMedia is bovendien ook een echte Ning, net als Bibliotheek2.0. En inmiddels weet ik ook dat ook op andere faculteiten van de HU ideeën leven voor communities, voor communicatie en kennisdeling.

Deze week had HUMedia zowaar een relletje aan zijn broek, vanwege een bijzonder melig filmpje over de Margriet Winterfair. Een beetje GeenStijl naar mijn smaak, maar dat is blijkbaar iets jongehonderigs van studenten journalistiek. Er ontstonden wel fijne discussies over verantwoordelijkheid, want ja, je heet dan wel HUMedia, maar de HU is geen eigenaar.

Wel leuk vind ik dat het blijkbaar lééft onder studenten van de FCJ. HUMedia heeft veel leden, en er wordt ook actief meegedaan. Ik weet niet of het het beste voorbeeld is voor andere communities in opbouw, maar inspireren doet het zeker.

Werken en lezen

Hoe snel vliegt de tijd... Het is alweer weken geleden dat ik voor het laatst heb geblogd! Uit mijn laatste bericht en de reacties daarop blijkt dat ik in die tijd afscheid heb genomen van de Studiecentra HAN, mijn oude werkgever. (De doos was overigens prachtig!)
Vervolgens heb ik twee weken vakantie doorgebracht in de mooie Duitse deelstaat Baden-Württemberg, alvorens op 8 oktober te beginnen bij mijn nieuwe werkgever, de Hogeschool Utrecht.

Veel indrukken nog waarover ik ongetwijfeld later nog zal schrijven, want iedereen is natuurlijk reuze benieuwd hoe het mij hier vergaat. Het moet allemaal nog een beetje zijn plekje krijgen. Afstand nemen van een oude baan, mijn draai weer vinden op een nieuwe plek, elke dag drie uur forenzen.

Mijn blogwerk pak ik daarom eerst maar even op met iets leuks: een leestip. In mijn vakantie raakte ik helemaal ondersteboven van het boek Het lot van de familie Meijer, geschreven door de Zwitser Charles Lewinsky. Een prachtige kroniek over de lotgevallen van de joodse familie Meijer, in verschillende delen tussen 1871 en 1945. Opvallend is dat het verhaal in Zwitserland speelt: de familie Meijer ontsnapt dus aan een aantal gruwelijk bekende gebeurtenissen in de recente geschiedenis, maar dat wil niet zeggen dat het vreedzame, neutrale Zwitserland een veilige haven zonder problemen was.

Een recensie op de achterflap vermeldt dat je naar het eind toe langzamer gaat lezen omdat je geen afscheid wilt nemen van de familie. Die ervaring heb ik ook: Lewinsky zet razend knap, helder en onsentimenteel, een rits personages neer van wie je stuk voor stuk gaat houden. Zo mooi heb ik het zelden gezien.